Bài giảng Công nghệ 7, bài 10: Vai trò của giống và phương pháp chọn tạo giống cây trồng.

I. MỤC TIÊU:
   1. Kiến thức:
      _ Hiểu được vai trò của giống cây trồng.
      _ Nắm được một số tiêu chí của giống cây trồng tốt.
      _ Biết được các phương pháp chọn,  tạo giống cây trồng.
   2. Kỹ năng:
      _ Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích.
      _ Kỹ năng hoạt động nhóm.
   3. Thái độ:
         Có ý thức quý trọng, bảo vệ các giống cây trồng quý hiếm trong sản xuất.
II. CHUẨN BỊ:
   1. Giáo viên:
      _ Hình 11,12,13,14 SGK phóng to.
      _ Chuẩn bị phiếu học tập cho Học sinh.
   2. Học sinh:
          Xem trước bài 10.
III. PHƯƠNG PHÁP:
         Trực quan, hỏi đáp tìm tòi, thảo luận nhóm.
IV. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
   1. Ổn định tổ chức lớp: ( 1phút)
   2. Kiểm tra bài cũ: ( 5 phút)
      _ Thế nào là bón lót, bón thúc?
      _ Phân hữu cơ, phân lân thường dùng để bón lót hay bón thúc? Vì sao?
   3. Bài mới:
      a. Giới thiệu bài mới: ( 2 phút)
         Ông cha ta thường có câu  “nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống” . nhưng ngày nay con người đã chủ động trong tưới tiêu nước, chủ động tạo và sử dụng phân bón, thì giống được đặt lên hàng đầu. Vậy giống cây trồng có vai trò  như thế nào trong việc thực hiện nhiệm vụ sản xuất trồng trọt và làm như  thế nào để có giống tốt? Ta hãy vào bài mới.
      b. Vào bài mới:
         * Hoạt động 1: Vai trò của giống cây trồng.
            Yêu cầu: Hiểu được vai trò của giống cây trồng.
 

TG	Hoạt động của giáo viên	Hoạt động của học sinh	Nội dung
10 phút	_ Giáo viên treo tranh và hỏi:   + Giống cây trồng có vai trò gì trong sản xuất trồng trọt?       + Nhìn vào hình 11a hãy cho biết thay giống cũ bằng giống mới năng suất cao có tác dụng gì? + Hình 11b sử dụng giống mới ngắn ngày có tác dụng gì đối với các vụ gieo trồng trong năm? + Nhìn hình 11c sử dụng giống mới ngắn  ngày có ảnh hưởng như thế nào đến cơ cấu cây trồng? + Giáo viên chốt lại kiến thức, ghi bảng.	_ Học sinh quan sát và trả lời: => Giống cây trồng có vai trò: + Tăng năng suất. + Tăng vụ. + Thay đổi cơ cấu cây trồng. => Giống cây trồng là yếu tố quyết định đối với năng suất cây trồng. => Có tác dụng tăng các vụ gieo trồng trong năm.   => Làm thay đổi cớ cấu cây trồng trong năm.   _ Học sinh ghi bài.	I. Vai trò của giống cây trồng:   Giống cây trồng tốt có tác dụng làm tăng năng suất, tăng chất lượng nông sản, tăng vụ và làm thay đổi cơ cấu cây trồng trong năm.

           
      * Hoạt động 2: Tiêu chí của giống cây trồng.
         Yêu cầu: Nắm được những tiêu chí để chọn giống tốt.
 

TG	Hoạt động của giáo viên	Hoạt động của học sinh	Nội dung
6 phút	_ Yêu cầu học sinh chia nhóm, thảo luận 5 tiêu chí để chọn ra những giống cây trồng tốt. _ Giáo viên hỏi: + Tại sao tiêu chí 2 không phải là tiêu chí của giống cây trồng tốt?   _ Giáo viên giảng giải từng tiêu chí và hỏi:   + Tại sao người ta lại chọn tiêu chí là giống chống chịu sâu bệnh?     _ Tiểu kết, ghi bảng.	_ Học sinh thảo luận nhóm, cử đại diện trả lời, nhóm khác bổ sung. => Đó là tiêu chí : 1,3,4,5. _ Học sinh trả lời: => Giống có năng suất cao chưa hẳn là giống tốt mà giống có năng suất cao và ổn định mới là giống tốt. _ Học sinh lắng nghe và trả lời: => Nếu giống không chống chịu được sâu bệnh thì sẽ tốn nhiều công chăm sóc, năng suất và phẩm chất nông sản thấp. _ Học sinh ghi bài.	II. Tiêu chí của giống cây trồng tốt: _ Sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu, đất đai và trình độ canh tác của địa phương. _ Có chất lượng tốt. _ Có năng  suất cao và ổn định. _ Chống chịu được sâu bệnh.

 * Hoạt động 3: Phương pháp chọn tạo giống cây trồng.
   Yêu cầu: Nêu các đặc điểm của các phương pháp chọn tạo giống cây trồng.
 

TG	Hoạt động của giáo viên	Hoạt động của học sinh	Nội dung
12 phút	_ Yêu cầu học sinh quan sát hình 12,13,14 và kết hợp đọc thông tin, thảo luận nhóm về 4 phương pháp đó và trả lời theo câu hỏi: + Thế nào là phương pháp chọn lọc?           _ Giáo viên nhận xét, ghi bảng. _ Yêu cầu học sinh quan sát hình 13 và cho biết: + Cây dùng làm bố có chứa gì? + Cây dùng làm mẹ có chứa gì? + Thế nào là phương pháp lai?           _ Giáo viên giải thích hình và ghi bảng. _ Yêu cầu 1 học sinh đọc to và hỏi:   + Thế nào là phương pháp gây đột biến?           _ Giáo viên giảng thích rõ thêm, ghi bảng. _ Yêu cầu nhóm cũ thảo luận và cho biết: + Thế nào là phương pháp nuôi cấy mô?   _ Giáo viên giải thích , bổ sung, ghi bảng. + Theo em trong 4 phương pháp trên thì phương pháp nào được ứng dụng rộng rãi nhất hiện nay? _ Giáo viên chốt lại kiến thức.	_ Học sinh quan sát và thảo luận nhóm. _ Đại diện nhóm trả lời, nhóm khác bổ sung. => Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt. Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1) và giống địa phương (3). Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà. _ Học sinh lắng nghe, ghi bài. _ Học sinh quan sát và trả lời:   => Có chứa hạt phấn. => Có chứa nhuỵ. => Lấy phân hoa của cây dùng làm bố thụ phân cho nhụy hoa của cây dùng làm mẹ. Sau đó lấy hạt của cây mẹ gieo trồng ta được cây lai. Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống. _ Học sinh lắng nghe và ghi bảng. _ Học sinh đọc to và trả lời: => Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hoá học để xử lí các bộ phân của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến. Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng có đột biến có lợi để làm giống. _ Học sinh lắng nghe, ghi bài.     _ Nhóm thảo luận và trả lời:	III. Phương pháp chọn lọc giống cây trồng: 1. Phương pháp chọn lọc:   Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt. Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1) và giống địa phương (3). Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà. 2. Phương pháp lai:   Lấy phấn hoa của cây dùng làm bố thụ phấn cho nhụy hoa của cây dùng làm mẹ. Sau đó lấy hạt của cây mẹ gieo trồng ta được cây lai. Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống.     3. Phương pháp gây đột biến:    Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hóa học để xử lí các bộ phận của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến. Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng có đột biến có lợi để làm giống.

      Học sinh đọc phần ghi nhớ.
   4. Củng cố: ( 3 phút)
      _ Giống có vai trò như thế nào trong trồng trọt?
      _ Có mấy phương pháp chọn tạo giống cây trồng? Hãy cho biết đặc điểm của phương pháp nuôi cấy mô.
5. Nhận xét – dặn dò: (2 phút)
      _ Nhận xét về thái độ học tập của học sinh.
      _ Dặn dò: Về nhà học bài, trả lời các câu hỏi cuối bài và xem trước bài 11.