Cuộc kháng chiến toàn quốc bùng nổ.

1. Hoàn cảnh lịch sử

Sau khi kí Hiệp định sơ bộ (6/3) và Tạm ước (14/9), ta nghiêm chỉnh thực hiện đúng nội dung đã ký trong Hiệp định và tạm ước, còn Pháp từng bước lấn tới, xé bỏ Hiệp định và Tạm ước:

- 27/11/1946 thực dân Pháp đánh chiếm Hải Phòng.

- 17/12/1946 Pháp gây ra vụ thảm sát đồng bào ta ở phố Hàng Bún (Hà Nội), đánh chiếm trụ sở Bộ tài chính.

- 18/12/1946 Pháp gửi tối hậu thư buộc ta giải tán lực lượng tự vệ chiến đấu, giao quyền kiểm soát thủ đô Hà Nội cho Pháp. Trước hành động khiêu khích của thực dân Pháp, nhân dân ta chỉ còn một con đường: cầm vũ khí đứng lên để bảo vệ Tổ quốc.

Đêm 19/12/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thay mặt Đảng và Chính phủ đọc lời kêu gọi đồng bào cả nước chống Pháp: “Chúng ta muốn hòa bình!, chúng ta phải nhân nhượng, nhưng chúng ta càng nhân nhượng, thực dân Pháp càng lấn tới vì chúng quyết tâm cướp nước ta lần nữa... Cuộc kháng chiến toàn quốc bùng nổ.
 
2. Cuộc chiến đấu trong các đô thị
 
- Cuộc chiến đấu đã diễn ra ở hầu khắp các đô thị từ vĩ tuyến 16 trở ra Bắc. Bên cạnh lực lượng tự vệ chiến đấu nhân dân ta đã tích cực tham gia chiến đấu và phục vụ chiến đấu: đào hầm, đào giao thông hào, đặt các chướng ngại vật.
 
- Tiêu biểu cho cả nước là cuộc chiến đấu oanh liệt suốt 60 ngày đêm của nhân dân Hà Nội để bảo vệ các cơ quan đầu não của Đảng và Nhà nước, với tinh thần:

“Thề quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”. Quân và dân ta chiến đấu anh dũng, nhiều trận đánh tiêu biểu như: Trận đánh Bắc Bộ phủ, chợ Đông Xuân, nhà Bưu điện... Đến giữa tháng 2/1947 các lực lượng của ta đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ tiêu hao sinh lực địch, giam chân địch trong các thành phố, để các cơ quan của Đảng của Chính phủ. Mặt trận, đoàn thể rút về chiến khu an toàn. Cuộc chiến đấu trong các đô thị tạm thời kết thúc để chuyển sang một giai đoạn mới.
 
3. Đường lối kháng chiến
 
Ngay từ đầu cuộc kháng chiến, để lãnh đạo cuộc chiến đấu của nhân dân ta, Đảng và Chính phủ đã vạch ra đường lối kháng chiến.
 
a. Đường lối kháng chiến được thể hiện qua các văn kiện:

* Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến (19/12/1946) của Chủ tịch Hồ Chí Minh:

+ Dọc theo Sông Hồng, sông Lô ta chặn đánh địch tại Khoan Bộ, Đoan Hùng, Khe Lau, bắn chìm nhiều tàu chiến và ca nô địch.

+ Phối hợp với Việt Bắc, khắp nơi trên cả nước quân dân ta đã chiến đấu anh dũng, đập tan mọi âm mưu của địch. Đặc biệt là ở Hà Nội và Sài Gòn, không cho chúng tập trung binh lực nhiều vào các chiến trường chính.

- Sau 2 tháng mở chiến dịch, đến ngày 19-12-1947, đại bộ phận quân Pháp rút khỏi Việt Bắc. đánh dấu một thất bại về chiến lược đầu tiên trong cuộc chiến tranh xâm lược của chúng ở Đông Dương. Địch không tiêu diệt được cơ quan đầu não kháng chiến của ta, trái lại chúng bị ta tiêu diệt.
 
4. Kết quả
 
-Ta loại khỏi vùng chiến đấu 6.000 tên địch trong đó tiêu diệt 3.300 tên, bắn rơi 16 máy bay, đánh chìm 11 tàu chiến và canô, phá hủy hàng trăm xe, thu nhiều vũ khí, quân trang quân dụng của địch “Việt Bắc là mồ chôn giặc Pháp”
 
- Căn cứ địa Việt Bắc được giữ vững, cơ quan đầu não kháng chiến được bảo vệ an toàn.
 
5. Ý nghĩa
 
- Đây là chiến dịch phản công lớn đầu tiên của ta, làm phá sản chiến lược “đánh nhanh thắng nhanh” của giặc Pháp, đưa cuộc kháng chiến sang một giai đoạn mới.
 
- Thắng lợi này đã chứng minh sự đúng đắn đường lối kháng chiến lâu dài của ta, sự vững chắc của căn cứ địa Việt Bắc.
 
- Thắng lợi này là mốc khởi đầu của sự thay đổi so sánh tương quan lực lượng giữa ta và địch theo chiều hướng có lợi cho ta.