Soạn Ngữ Văn 8: Ông Giuốc - Đanh mặc lễ phục.

I. KIẾN THỨC CẦN NHỚ
 
Về tác giả: Mô-lie (1622 - 1673) là nhà soạn kịch nổi tiếng của Pháp với những vở hài kịch: Lão hà tiện, Trưởng giả học làm sang, Người bệnh tưởng... ông đồng thời cũng là một diễn viên.
 
Về tác phẩm: Ông Giuốc- đanh mặc lễ phục, một lớp vở kịch trong vở Trưởng giả học làm sang của Mô-lie được xây dựng hết sức sinh dộng, tài tình tính cách lố lăng của một tay trưởng giả muốn học làm sang, gây nên tiếng cười sảng khoái cho khán giả.
 
II. HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI CÂU HỎI
 
Câu 1. Lớp kịch gồm mấy cảnh ? Xét số lượng nhân vật, các loại động tác, âm thanh trên sân khấu để chứng minh rằng càng về sau kịch càng sôi động.
 
+ Lớp kịch được chia làm hai cảnh (căn cứ vào lời chỉ dẫn sân khấu):
 
- Cảnh một (từ đầu đến lời thoại của bác phó may “hầu ngài theo cách thức mặc cho các nhà quý phái”): cuộc đối thoại giữa ông Giuốc-đanh và bác phó may.
 
- Cảnh hai (phần còn lại) cảnh mặc lễ phục cho ông Giuốc-đanh.
 
+ Cảnh hai sôi động hơn cảnh một:
 
- Về số lượng nhân vật: cảnh một chỉ có hai nhân vật ông Giuốc-đanh và bác phó may, cảnh hai có tới sáu nhân vật (gấp ba lần) ngoài ông Giuốc-đanh và bác phó may còn có thêm bốn chú thợ phụ.
 
- Về tác động âm thanh: cảnh một chủ yếu là lời thoại, cảnh hai vừa có lời thoại lại vừa có hành động (hành động cởi đồ và mặc đồ cho ông Giuốc-đanh của các chú thợ phụ, hành động thưởng tiền của ông Giuốc-đanh cho các chú thợ phụ, hành động nhảy múa của bốn chú thợ phụ, hành động chân bước miệng nói theo đàn nhạc của ông Giuốc-đanh và các chú thợ phụ) ngoài ra còn có âm thanh của tiếng nhạc mà ở cảnh một không có.
 
Câu 2. Ở cảnh đầu, tính cách học đòi làm sang của ông Giuốc- đanh thể hiện như thế nào và bị lợi dụng ra sao?
 
Tính cách học đòi của ông Giuốc-đanh: xuất thân từ gia đình làm nghề buôn dạ gặp may trở nên giàu có, ông Giuốc-đanh rất muôn trở thành quý tộc. Để thực hiện giấc mộng bước vào xã hội thượng lưu của mình ông thuê thầy về dạy âm nhạc, kiếm thuật, triết học và tìm cách thay đổi cả cách ăn mặc, từ đôi bít tất lụa mới, đôi giày mới (mặc dù bị đau chân vì không quen đi giày), bộ tóc giả và lông đính mũ, cho đến việc đặt may một bộ lễ phục mới “đẹp nhất triều đình” để cho ra dáng vẻ quý phái của tầng lớp thượng lưu, đúng là trưởng giả học làm sang.
 
Những tình huống ông Giuốc-đanh bị lợi dụng
 
- Tình huống bông hoa may ngược: ông Giuốc-đanh phát hiện ra bác phó may may bông hoa bị ngược thế nhưng phó may chống chế rất khôn khéo, đánh vào đúng tâm lí muốn làm người quý phái của Giuốc-đanh “những người quý phái đều mặc thế này cả” thế là ông Giuốc-đanh chấp nhận ngay, thậm chí còn từ chối sự sửa lại của bác phó vì sợ mất đi vẻ quý tộc của mình.
 
- Tình huống bị ăn bớt vải: ông Giuốc-đanh bị bác phó may ăn bớt vải may lễ phục, táo tợn hơn phó may còn mặc chiếc áo may bằng vải ăn bớt ấy đến nhà ông Giuốc-đanh vì phó may đã nắm được tâm lí đối phương chỉ cần nói đến bộ lễ phục mới kiểu quý tộc là ông Giuốc-đanh sẽ quên đi tất cả. Như vậy, vì tham muốn học đòi để trở thành quý phái mà ông Giuốc-đanh đã bị bác phó may xỏ mũi.
 
Câu 3. Tính cách đó của ông thể hiện như thế nào và bị lợi dụng ra sao ở cảnh sau?
 
+ Tính cách lố lăng của một kẻ trương giả học làm sang càng được khắc hoạ sinh động qua đoạn hai. Ông Giuốc-đanh không chỉ muốn được ăn mặc quý phái và còn được người ta xưng hô chúc tụng tôn vinh mình như một kẻ quý phái (ông lớn, đức ông, ngài...), ông thèm khát những danh tiếng hão huyền.
 
- Để được nghe những lời chúc tụng ấy “đến mất tong cả túi tiền” ông vẫn hài lòng. Tính cách trưởng giả học làm sang đã ngấm sâu vào xương tuỷ của ông đến mức trở thành bệnh hoạn, trở thành trò cười cho thiên hạ.
 
+ Các chú thợ phụ ma mãnh đánh hơi thấy đây là con mồi béo bở, có tiền mà ngu dốt, hám danh nên thi nhau tâng bốc hết lời, rót vào tai ông Giuốc-đanh đầy những lời lẽ đường mật của ánh sáng hào quang giả dối từ một trưởng giả Giuốc-đanh trở thành ông lớn, cụ lớn rồi tới hàng đức ông Giuốc-đanh cứ bay ra lia lịa để cả đám thợ phụ vui mừng nhảy múa.
 
Câu 4. Lớp cảnh này gây cười cho khán giả ở những khía cạnh nào?
 
+ Lớp cảnh này gây cười cho khán giả ở thói học đòi vừa lố lăng rởm đời, vừa ngu dốt của ông Giuốc-đanh. Vì ham muốn trở thành quý tộc mà lão ta hết bị người này đến người khác xỏ mũi một cách dễ dàng.
 
+ Qua tác phẩm, Mô-lie đả kích những gã trọc phú trong xã hội bấy giờ học đòi quý tộc một cách ngu ngốc.