Bài giảng Công nghệ 6 (Bài số 53)

A. MỤC TIÊU BÀI THỰC HÀNH
 
Qua bài thực hành, HS:
 
• Biết dược cách tỉa hoa bằng rau, củ, quả.
• Thực hiện được một số mẫu hoa đơn giản, thông dụng để trang trí món ăn.
• Có kĩ năng vận dụng các mẫu tỉa hoa để trang trí món ăn.
 
B. CHUẨN BỊ
 
• Chuẩn bị nội dung
Phân bố thời gian thực hành:
 
Tiết 1:
 
- Giới thiệu nguyên liệu, dụng cụ tỉa hoa;
- Các hình thức tỉa hoa:
- Tỉa hoa từ quả cà chua.
 
Tiết 2:
- Tỉa hoa từ quả dưa chuột;
- Cách trình bảy sản phẩm.
 
• Chuẩn bị nguyên liệu và dụng cụ:
 
Tỉa hoa là một kỹ thuật có tính chất kỹ xảo hoàn toàn, cho nên nguyên liệu và dụng cụ tỉa nó có yêu cầu riêng. Cụ thể ở bài này:
 
• Dụng cụ: dao: cần sắc nhọn, lưỡi mỏng, thớt nhựa: mỗi bàn 1 cái, đĩa sứ đáy phẳng, trắng, to, hình tròn hoặc hình bầu dục.
 
• Nguyên liệu: không dập nát, cà chua không to quá, dưa thẳng, không nhiều hột.
 
GV chú ý: để đảm bảo yêu cầu riêng về nguyên liệu và dụng cụ cho bài thực hành, đồng thời không xảy ra tai nạn (HS hiếu động, cầm dao nhọn đùa nghịch), GV có thể thu tiền rồi đặt mua ở chợ trước giờ thực hành tập kết tại lớp.
 
Yêu cầu mỗi HS:
 
- 1 dao nhọn,
- 2 quả cà chua,
- 1,5 quả đưa chuột,
- cuối giờ mỗi HS hoàn thành 1 sản phẩm.
 
♦ Chuẩn bị đồ dùng dạy học
 
- Các tranh ảnh tỉa hoa liên quan đến 2 loại nguyên liệu này để kích thích hứng thú học tập của HS.
- Hình vẽ các bước thao tác được phóng to.
 
C. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
 
1. Giới thiệu bài
 
• Các nguyên liệu bằng rau củ quả khi sử dụng để chế biến món ăn nếu được áp dụng kỹ thuật tỉa sẽ biến chúng thành vô số các hình tượng khác nhau như hình hoa, lá, con giống... đem trang trí trên đĩa thức ăn khiến hình thái món ăn trở thành phong phú hơn, đẹp mắt và hấp dẫn hơn, nâng cao giá trị thẩm mỹ của món ăn, kích thích mạnh mẽ đến thị giác người ăn, góp phần tăng khả năng tiêu hóa và hấp thụ.
• Yêu cầu kỹ thuật: đây là bài thực hành có những thao tác kỹ thuật tinh xảo; dụng cụ tỉa sắc nhọn, nên yêu cầu các em ngồi ngay ngắn, không đi lại đùa nghịch để tránh gây tai nạn.
 
TIẾT 1
I. Nguyên liệu và dụng cụ tỉa hoa (hình 3.28)
 
1. Nguyên liệu
 
Hỏi: Người ta hay dùng các loại nguyên liệu nào để tỉa hoa?
Yêu cầu trả lời: Các loại rau, củ, quả như: hành lá, hành củ, dưa chuột, cà chua, đu đủ... (SGK).
GV củng cố thêm: người ta sử dụng rất nhiều loại rau cù quả để tỉa hoa nhưng không phải là tất cả, chỉ những loại có đặc tính:
 
+ khống bở, không nhũn, ít cháy nước, có độ cứng, dai dẻo vừa phải.
+ có màu sắc đẹp, có thể lạng mỏng và dễ uốn cong.
+ ngoài ra để trang trí như hoa thật ngoài thiên nhiên người ta còn sử dụng thêm những nguyên liệu phụ như rau gia vị. Tất cả các loại nguyên liệu đem vào tỉa hoa đều phải đạt vêu cầu kỹ thuật, phù hợp với từng loại hoa. Trước khi tỉa phải được lựa chọn kỹ, sơ chế sạch.
 
2. Dụng cụ tỉa hoa
 
Hỏi: Cần những dụng cụ gì để tỉa hoa?
Yêu cầu trả lời: (SGK)
 
II. Các hình thức tỉa hoa (SGK)
 
III. Thực hiện mẫu
 
1. Tỉa hoa từ quả cà chua - Tỉa hoa hồng
 
- GV treo hình vẽ các bước thao tác được phóng to lên bảng (hình 3.35) và giới thiệu: có 2 cách tỉa hoa hồng từ quả cà chua đó là hoa hồng cuốn vỏ và hoa hồng cuốn lát. Hình vẽ này là thao tác tỉa hoa hồng cuốn vỏ, gọi HS đọc phần 4 trang 120 SGK.
- GV nêu một số yêu cầu trước khi thao tác:
 
+ Yêu cầu về nguyên liệu: chọn quả nhỏ, tròn đều, chín vừa tới.
+ Yêu cần về tư thế: ngồi thoải mái, vai thẳng, đầu hơi cúi, mất chăm chú nhìn vào dao.
+ Yêu cầu về thao tác: Tay trái cầm nguyên liệu, tay phải cầm dao, ngón tay cái tỳ lên sống dao, ngón tay trỏ áp vào má dao, chỗ dao tiếp xúc với nguyên liệu làm cữ cho dao khỏi trật ra, trật vào để tỉa cho đều. Ba ngón tay còn lại nắm chặt chuôi dao.
Không nên cầm dao chật quá, chỉ cầm chắc để điều khiển dễ dàng, vì thao tác cụ thể trong khi tỉa thường rất linh hoạt, có khi sử đụng lưỡi dao sắc, có khi dùng mũi dao, chiều chuyển động của dao luôn thay đổi.
- GV thao tác mẫu. HS quan sát (phần 4 trang 120 SGK).
- HS thao tác dưới sư hướng dẫn của GV.
 
Trong khi HS thao tác GV cần lưu ý HS:
 
+ Tỉa thận trọng vì dụng cụ tia sắc bén, hoa tỉa nhỏ, nên dễ làm đứt cánh, hỏng sản phẩm khi gần kết thúc.
+ Không lạng phần vỏ quá dày vì cánh hoa sau khi cuốn sẽ cứng không giống với hoa thật.
+ Không lạng mỏng quá vì khi cuốn cánh dễ dính nhau, dễ đứt, hoa chóng khô không đẹp.
+ Khi cuốn lòng bàn tay phải đỡ phần cuống hoa.
+ Bày sản phẩm vào đĩa sứ trắng.
 
♦ Đánh giá tiết thực hành - dặn dò
 
- Cho từng bàn tự đánh giá nhận xét sàn phẩm của bàn khác.
- GV có thể chấm những san phẩm tiêu biểu.
- Nhận xét rút kinh nghiệm giờ thực hành (lưu ý: ý thức kỷ luật của HS).
- HS dọn vệ sinh.
- GV thu dao tỉa tập chung 1 chỗ.
 
- Dặn dò:
 
+ Mang thớt (mỗi bàn 1 cái)
+ Đĩa sứ trắng hình tròn hoặc bầu dục.