Có thể phân tích bài thơ Ngắm trăng ở hai điểm:
a) Bản chất chiến sĩ lồng trong hình ảnh của thi sĩ.
b) Một tâm hồn bao giờ cũng hướng ra ánh sáng.

"Sáng ra bờ suối, tối vào hang " ​​​​​​​Câu thơ vừa nói lên việc tổ chức cuộc sống khéo léo vừa nói lên tâm hồn của người đã sống nhịp nhàng cùng khung cảnh ấy, tự tại ung dung.

Khi con tu hú là bài thơ làm trong tù của Tố Hữu khi ông mới vào tù được 3 tháng. Đầu đề bài thơ là một đầu đề rất trữ tình, giàu khơi gợi. Nó không nói về sự việc, không nói về tư tưởng, mà nói về một thời điểm, một thời gian: khi con tu hú... Bài thơ cũng không chỉ nói về thời gian mà nói về không gian trong một tiếng chim, nỗi lòng khi nghe tiếng chim.

Nhà thơ Tế Hanh viết bài Quê hương khi ông mới 18 tuổi, cái tuổi đang độ hoa niên. Lúc này Tế Hanh đang theo học ở Huế.

Có nhiều người không làm nhiều thơ nhưng lại có bài thơ để đời như Vũ Đình Liên với bài thơ Ông đồ.

Thế Lữ đã kí thác vào hình tượng con hổ bị cầm tù trong cũi sắt giữa vườn bách thú vẫn ôm trong lòng “niềm uất hận ngàn thâu” vẫn “đương theo giấc mộng ngàn to lớn” - cái nỗi niềm của cả thế hệ mình, thời đại mình: mối bất hòa với thực tại.